फागुन ८, काठमाडौँ । के तपाइहरुलाई मानव शरिरको सबै भन्दा ठुलो भाग हाम्रो
छालाको बारेमा यी पाँच तथ्यहरु थाहा छ ? आउनुस जनौँ यी पाँच छाला सम्बन्धी तथ्य
१. छाला हाम्रो शरीरको
सबैभन्दा ठूलो अंग हो । धेरै मानिसहरूलाई थाहा नहुन सक्छ कि छाला मानव शरीरको
सबैभन्दा ठूलो अंग हो । यो वयस्कहरूमा लगभग २० वर्ग फिट (१.८ वर्ग मिटर) को सतह
क्षेत्रमा फैलिएको छ र यसले शरीरलाई बाह्य खतराहरूबाट जोगाउन, तापमान विनियमित
गर्न, र संवेदी अनुभवहरू सहज बनाउन महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ।
२. छालाले आफूलाई आफैले
निरन्तर नवीकरण गर्छ । छालाको बाहिरी तह, एपिडर्मिस भनेर चिनिन्छ, जुन नवीकरणको निरन्तर
प्रक्रियाबाट गुज्रिने गर्दछ । निरन्तर रुपमा पुरानो छाला कोशिकाहरूलाई नयाँ
द्वारा प्रतिस्थापित गरिन्छ । यो प्रक्रियाको लागि औसतमा
लगभग २८ दिन लाग्छ तर यो प्रकृया उमेर र समग्र स्वास्थ्यमा निर्भर हुन्छ ।
३. छालाको आफ्नै
माइक्रोबायोम हुन्छ । पेटको आन्द्रा जस्तै, छालाको पनि ब्याक्टेरिया, भाइरस र फङ्गस
लगायत सूक्ष्मजीवहरूको आफ्नै पारिस्थितिकी प्रणाली हुन्छ । छालाको माइक्रोबायोमले
हानिकारक रोगजनकहरूबाट जोगाएर र प्रतिरक्षा प्रणालीको कार्यमा योगदान दिएर छालाको
स्वास्थ्यलाई कायम राख्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको हुन्छ । छालाको
माइक्रोबायोममा हुने अवरोधहरूले विभिन्न छालाको अवस्थाहरूलाई असर पनि गर्न सक्छ ।
४. छालाको रङ
मेलानिनले निर्धारण गर्छ । छालाको रङको लागि जिम्मेवार पिग्मेन्टलाई मेलानिन
भनिन्छ । लगभग सबैसँग समान संख्यामा मेलानोसाइट्स (मेलानिन उत्पादन गर्ने
कोशिकाहरू) हुन्छन्, तर तिनीहरूले उत्पादन गर्ने मेलानिनको मात्रा र
प्रकार भने भिन्न भिन्न हुन्छन् ।
५. छालाको आफ्नै
प्रतिरक्षा प्रणाली हुन्छ । छाला शारीरिक बाधा मात्र होइन, यसको आफ्नै
प्रतिरक्षा प्रणाली पनि हुन्छ। छालाका कोशिकाहरू, एक प्रकारको प्रतिरक्षा
कोशिका, एपिडर्मिसमा बस्छन् र ब्याक्टेरिया र भाइरसहरू जस्ता सम्भावित खतराहरू पहिचान
गर्छन र त्यससँग लड्न मद्दत गर्छन्। यो
स्थानीय प्रतिरक्षा प्रतिक्रिया संक्रमण रोक्न र छाला स्वास्थ्य कायम राख्न
महत्त्वपूर्ण मानिन्छन ।
- सृजना प्याकुरेल